عملى و حياتى اعتقادات اشراقى را توصيف مىكند . اگر رسائل ديگر اين مجموعه مانند آثار بزرگ تعليمى سهروردى به زبان عربى از قبيل حكمة الاشراق سخن از ساختمان دار وجود و مراتب آن مىكند ، در رسائل عرفانى وضعى خاصّ كه انسان از ديدگاه اشراقى در آن قرار گرفته است بررسى شده و لطيفه‌هائى از اسرار سرنوشت معنوى انسان در هر يك افشا گرديده است . در رسائل عرفانى كوششى در تعليم تمام فصول حكمت نيست بلكه همواره انسان متوجّه وضعى خاصّ از براى قهرمان داستان كه همان طالب معرفت است گرديده و از ديدگاه او به واقعيّت حيات شخصى كه طبق اصول اشراقى مىزيد و جهان را مشاهده مىكند پى مىبرد . نيز در اين رسائل بسيارى از لطائف تصوّف بازگو شده است ، و اين آثار را رابطه‌اى مستقيم با گفتار بزرگان تصوّف مخصوصا حلّاج و بايزيد و جنيد است و بايد آنها را از شاهكارهاى تصوّف به زبان فارسى دانست ( 14 ) . در لطائف بيان و استعارات و رموز نيز اين رسائل در زمرهء زبده‌ترين آثار نثر فارسى است . تجزيه و تحليل رسائل ( 15 ) 1 - پرتونامه : رساله در فصل اوّل از بحثى مختصر دربارهء الفاظ و منطق شروع كرده و سپس در فصل دوّم به مبحث جسم و زمان و مكان و كون و فساد و حركت و طبايع مىپردازد . فصل سوّم دربارهء استبصار نفس است و چندين برهان جهت اثبات تجرّد نفس اقامه شده و شيخ صريحا نفس را جسمانيّة الحدوث مىداند . در فصل چهارم از قواى نفس سخن مىگويد به طريقى شبيه به